Categorieën
2024 Stories

Surrealisme centraal tijdens 69e editie BRAFA in Brussel

Surrealisme: een typisch Belgisch fenomeen. Precies honderd jaar geleden gemunt als term voor een stroming in de moderne kunst. Om dat te vieren plaatst BRAFA Art Fair 2024, tot en met zondag 4 februari in Brussels Expo, een aantal nationale exponenten van deze stroming centraal.

Dat begint al in de voorhal met zwevende ogen van UFO-formaat uit het werk van René Magritte. Van deze surrealist zie je verderop in het feeëriek gedecoreerde middenpad zijn kenmerkende witte wolken opdoemen, geflankeerd door zwevende dames, gestileerde huizen als ook een ellenlange ladder die hoopvol hemelwaarts reikt. Dat belooft wat.

Delvaux in the picture
Evenzo heeft een aanzienlijk contingent van de exposanten hun presentatie een surrealistische accent gegeven. Bijvoorbeeld met werk van Paul Delvaux, de Belgische schilder die dertig jaar geleden ging hemelen. We ontdekten zeker dertig werken van zijn hand met de bekende thema’s als vrouwen, stations, skeletten en taferelen uit de oudheid. Vooral bij Guy Pieters vergaapten wij ons aan een viertal unieke tekeningen van Delvaux van absoluut historisch en esthetisch belang. Wat weet Pieters het elk jaar weer groots en meeslepend te brengen. De Stichting Paul Delvaux, eregast op deze BRAFA, biedt daarnaast een fraai overzicht van het leven van Delvaux aan de hand van een vijftiental werken. Een  museale eyecatcher van Delvaux prijkt bij Francis Maere Fine Arts die ijzersterk invulling geeft aan het thema dat je overal op deze prachtig vormgegeven beurs tegenkomt.   

Brafa art Fair Paul Delvaux Tableau Magazine
Paul Delvaux, La Fin du Voyage, 1968, gepresenteerd door Opera Gallery. © Foundation Paul Delvaux, Belgium/SABAM, 2023

Beurs met smaak
Van de 132 standhouders uit veertien landen komen er dit jaar tien uit Nederland. Vaste  waarde is Douwes Fine Art die met Evert-Anthony Douwes (31) als negende generatie de dynastie voortzet: ‘Het wordt steeds leuker om voor dit mooie familiebedrijf actief te zijn. Zeker hier op de BRAFA waar we onze vaste en nieuwe relaties goed kunnen ontvangen. Echt een geweldige beurs met smaak.’ Als vanouds brengt Douwes vijf eeuwen schilderkunst uit het hoogste segment met blikvangers als Van Dongen, Jongkind, Fantin-Latour, Marino Marini, en natuurlijk Hollandse Meesters.’ Ook Floris van Wanroij Fine Art brengt weer  Meesters uit vooral de Zuidelijke Nederlanden, inmiddels voor het dertiende jaar. Dat geeft wel aan hoe goed zijn aanbod hier in de smaak valt. ‘Na al die jaren zijn er steeds meer Belgische verzamelaars die graag bij ons langskomen.’ 

Debutanten
Zebregs & Röell Fine Art & Antiques, bekend van PAN en TEFAF, debuteert dit jaar op de BRAFA Art Fair. Guus Röell: ‘Wat een gezellige beurs is dit. Ons antiek is grensoverschrijdend, dus wij passen hier goed. Zeker omdat de Franse smaak invloed heeft gehad op wat er gemaakt werd in Indonesië. Daarnaast hebben we wat meer taxidermie meegebracht. Dat valt hier goed.’ Ook Joost Heutink van Heutink Iconen staat voor het eerst op de BRAFA: ‘Het werd tijd om onze vleugels uit te slaan met ons familiebedrijf. In deze regio zie ik minder handelaren in iconen maar een groeiend aantal klanten uit België en Frankrijk. Men heeft hier oog voor iconen. Dat rechtvaardigt onze internationale expansie.’ 

Zebregs Röell Fine Art Brafa Art Fair Tableau Magazine
De stand van Zebregs&Röell Fine Art And Antiques op BRAFA Art Fair 2024. Foto: Emmanuel Crooy

Grote namen en trouvailles
Een heel ander soort kunst brengt Ad van den Bruinhorst uit Kampen met historisch design en museale moderne kunst uit het interbellum: ‘Dit is onze tweede BRAFA Art Fair. Vorig jaar is goed bevallen, dus we zijn terug. Nu met werk van Bob Bonies wiens grote kleurvlakken naadloos aansluiten bij het idioom van De Stijl. Dat combineert prachtig met Rietveld, Baljeu, Gispen, Van der Leck en andere tijdgenoten.’ Voor totaal ander schilderwerk kan de kooplustige BRAFA-bezoeker terecht bij Studio 2000 uit Blaricum met schitterend werk van onder meer Théo van Rysselberghe en Kees van Dongen die het hier sowieso altijd goed doet.’ Dr. Lennart Booij valt op met mastodonten als Picasso en Lalique. Zo biedt deze BRAFA weer een schatkamer aan grote namen en trouvailles. Want dat is toch altijd het leukste van deze groots opgezette kunstbeurzen: zelf iets nieuws ontdekken wat je nooit eerder zag. 

Hoffmann in Brussel
En als je toch in Brussel bent, bezoek dan het monumentale Museum voor Kunst en Geschiedenis voor de indrukwekkende tentoonstelling ‘Josef Hoffmann – In de ban van schoonheid’. Deze expo toont een uitgebreid overzicht van het werk van deze fameuze Weense architect van onder meer het beroemde Palais Stoclet in Brussel, een mythisch gebouw dat nog steeds van grote invloed is op de huidige generatie architecten en ontwerpers. Een zaal verderop nog een regelrechte must-see: het adembenemende winkelinterieur dat de keizer van de art nouveau Victor Horta ontwierp voor de edelsmid Philippe Wolfers. Sinds 2017 alhier in volle glorie te bewonderen in de zaal Horta-Wolfers. 

BRAFA Art Fair
Brussels Expo
28 januari t/m 4 februari 2024

Categorieën
2024 Stories

BRAFA viert 100 jaar surrealisme

Honderd jaar surrealisme. Aanleiding voor BRAFA Art Fair in Brussel om een grote hommage te brengen aan de Belgische surrealist Paul Delvaux. Van 28 januari tot 4 februari zal in de Brussels Expo een speciale tentoonstelling gewijd zijn aan deze invloedrijke kunstenaar. 

Met 132 deelnemende galeries uit veertien landen bezet kunstbeurs BRAFA al decennia een prominente plek op de internationale beurskalender. Men kan zich laven aan een waaier van specialismen, van de oudheid tot hedendaagse kunst, in een beurs­ontwerp dat publiek trekt van over de gehele wereld. Brussel heeft veeleisende bezoekers dan ook veel te bieden.

Surrealistisch als België

‘In 2024 vieren we de 100e verjaardag van het surrealisme’, verklaart Harold t’Kint de Roodenbeke, voorzitter van BRAFA. ‘België wordt als land vaak omschreven als surrealistisch, een term die perfect lijkt te passen bij onze vaak onconventionele manier van doen. In deze context brengt de Stichting Paul Delvaux een eerbetoon aan de grote Belgische schilder om de dertigste verjaardag van zijn overlijden te memoreren.’ Voor de gelegenheid wijdt de Koninklijke Kamer van Kunst­ handelaars in België zijn stand volledig aan de werken op papier van Delvaux.

Ikoon, Deesis en apostelrij (vier panelen), 17e eeuw, Klein-Azië, mogelijk Smyrna (nu Izmir). Bij Heutink Ikonen

Zelf staat t’Kint de Roodenbeke met zijn galerie al zo’n twintig jaar op BRAFA. Hij specialiseert zich in schilderijen, beeld­ houwkunst en werk op papier uit de 19e en 20e eeuw. ‘Op de PAN heb ik ook gestaan en dan merk je dat Nederland een speciale band heeft met België. De verzamelaars die ik daar heb ontmoet nodig ik sindsdien altijd uit voor BRAFA. Vaak krijg ik te horen dat onze beurs voelt als familie en dat voelt goed. Met de verbreding van het aanbod trekken wij de laatste jaren een breder publiek. We zien veel meer jongeren die zeggen dat de BRAFA een must is. Ook de verhuizing naar Brussels Expo aan de noordkant van de stad helpt mee: heel makkelijk bereikbaar als je uit Nederland komt.’

Delvaux in de spotlights

In de hommage aan Delvaux (1897­1994) worden bezoekers meegenomen naar een mysterieuze wereld waarin Delvaux raadselachtige figuren in architecturale decors plaatst. Zijn indeling bij het surrealisme vond hij zelf te formalistisch en te oppervlakkig. Hij noemde zijn stijl liever een poëtisch realisme, waarmee hij grote bekendheid verwierf. Na een avontuur bij de architectuuropleiding nam hij de afslag naar de afdeling schilderkunst. Verlaten stations en treinen trokken eerst zijn aandacht als onderwerp, maar vanaf 1924 staan menselijke figuren centraal in zijn grote kleurrijke composities. Op zoek naar zijn eigen stijl ontdekte hij het expressionisme waarin hij een nieuwe manier vond om zichzelf te kennen en zijn diepste gevoelens vorm te geven. Inspiratiebronnen als De Chirico en Magritte stuurden zijn werk naar een surrealistische fantasiewereld vol symbolische figuren, voorwerpen en gebouwen waarmee hij een emotio­nele band had. We zien vervreemdende decors met onverwachte skeletten, elementen uit de antieke architec­ tuur, treinstations en groene wijken. Verrassende en verontrustende combinaties die hem wereldfaam brachten.

Bram Bogart (1921- 2012), GeelBaanGroen, 1970. Bij Rueb Modern and Contemporary Art

Zo beschouwde Andy Warhol, die hij in 1981 in Brussel ont­moette, Delvaux als een van de grootste kunstenaars van zijn tijd, ondanks of misschien wel dankzij het controversiële werk van soms omstreden religieuze scènes met skeletten. Om zijn werk te delen met zo veel mogelijk mensen werkte hij in 1979 mee aan de oprichting van de Stichting Paul Delvaux die nu bij BRAFA zijn opwachting maakt.

Coup de cœur

Managing Director Beatrix Bourdon is al dertig jaar verbon­den aan BRAFA. Een goede beurs, onthult zij, is als het leggen van een puzzel met 20.000 stukjes die perfect moeten pas­sen. Met een dynamisch team wordt gewerkt aan een beurs die door de jaren enorm is geëvolueerd en gegroeid.’

Verder lezen? Neem een abonnement of koop een losse editie in de winkel.

BRAFA Art Fair
Brussels Expo
28 januari t/m 4 februari 2024

Categorieën
2023 Beurzen

Nieuwe kunst floreert op de Belgische BRAFA

Kunstliefhebbers uit heel Europa vinden deze winter weer de weg naar hun geliefde BRAFA Art Fair. De 68e editie vindt plaats van zondag 29 januari tot en met zondag 5 februari in de Brussels Expo. In samenhang met het Brusselse themajaar van 2023 staat de decoratie van de internationale kunstbeurs in het teken van de Art Nouveau en veel exposanten brengen kunstwerken in deze bijzondere stijl. Het aanbod omvat ook veel topstukken van voor en na deze periode, vanuit de klassieke oudheid tot aan onze tijd.

ART NOUVEAU

In de Europese hoofdstad kun je vele Art Nouveau-monumenten bezoeken. Stuk voor stuk pareltjes, zoals het Hortamuseum, de huizen en villa’s van Autrique, Cauchie, Solvay en Van Eetvelde en het Muziekinstrumentenmuseum. In 2023 wordt het jaar van de Art Nouveau groots gevierd in Brussel. Zo ook op BRAFA. Directrice Beatrix Bourdon riep daarvoor de hulp in van Benjamin Zurtrassen. De conservator van het Horta Museum selecteerde met beursarchitect Nicolas de Liedekerke enkele originele tekeningen van Art Nouveau-pionier Victor Horta die worden verwerkt in een monumentaal tapijt van maar liefst 20.000 vierkante meter dat over de hele beurs zal worden uitgerold.

BRAFA Art Fair Tableau Magazine
Art Nouveau vaas van de firma Johann Loetz Witwe, circa 1902 – Florian Kolhammer (Wenen) | Bronzen beeldje van een paard van Barthélemy Prieur – Galerie Desmet (Brussel)

Bij diverse BRAFA-handelaren neemt Art Nouveau eveneens een prominente plaats in. Dr. Lennart Booij Fine Art & Rare Items toont drie zeldzame stukken van Emile Gallé waaronder een glazen vaas met krokus in roze tinten. Het laat prachtig zien hoe Gallé volop met technieken experimenteerde en zo het uiterste uit het glas haalde. De kleurrijke glazen vaas uit de glorietijd van de Oostenrijkse firma Johann Loetz Witwe, circa 1902, wordt gepresenteerd door Florian Kolhammer. Als kers op de taart worden er in de stand van de Belgische Koning Boudewijnstichting enkele Art Nouveau-meesterwerken geëxposeerd en experts komen hier twee lezingen geven over deze stijl, als onderdeel van de serie dagelijkse BRAFA Art Talks.

MARKTFRIS

Als een van de best bezochte en meest toegankelijke kunstbeurzen van Europa biedt BRAFA haar bezoekers een inspirerende omgeving om kennis op te doen en marktfrisse werken te ontdekken in twintig specialismen. Lennart Booij omschrijft de beurs als volgt:

‘Voor mij is BRAFA een top-Europees platform voor kenners en liefhebbers van zeldzaam antiek, design en kunst uit meer dan 2000 jaar kunstgeschiedenis. De gesprekken en ontmoetingen op BRAFA zijn van hoog niveau. Zowel klant als verkoper leren iets van elkaar.’

Naast Booij nemen nog minstens negen andere Nederlandse exposanten deel aan de beurs, een record.

BRAFA Art Fair Tableau Magazine
Vaas met krokus van Emile Gallé – Dr. Lennart Booij Fine Art & Rare Items (Amsterdam)

Welke verrassingen wachten er nog meer in Brussel? Röbbig München onthult een Meissen topstuk uit 1740-1745 van Johann Joachim Kaendler. Het is een boom met daaronder twee geliefden die worden geplaagd door een harlekijn. Moderne en hedendaagse juwelen maken indruk bij de Collectors Gallery die een robuuste hanger in hout en koper toont van beeldhouwster Louise Nevelson uit circa 1980-1985.

Een echt paradepaardje op de BRAFA is het bronzen beeld met goudachtig patina dat Galerie Desmet zal meenemen. Het dateert van rond 1600 en werd toegeschreven aan de Franse beeldhouwer Barthélemy Prieur, geliefd bij grote musea. Joy, Hackney II, 2017, van Caroline Walker bij Willem Rueb geeft kunstkijkers een mooie boodschap mee. Haar schilderijen verkennen de sociale positie van de vrouw aan de hand van hun leefruimtes en voorwerpen. ‘Het zijn niet de grote momenten van drama, maar de kleine dingen net daartussen die een groot deel van het leven uitmaken’, zegt de kunstenaar.

BRAFA Art Fair
29 januari t/m 5 februari

Brussels Expo

Meer lezen? Bestel een losse editie of haal hem in de winkel.

Categorieën
2022 Beurzen

BRAFA 2022

Grandioos. Zonder meer de beste omschrijving van BRAFA 2022. En groots vanwege de nieuwe locatie in Brussels Expo, in het monumentale gebouw uit 1935 dat in al zijn grootsheid nog fraaier oogt door de zee aan bloemen en het unieke tapijt van eregast Arne Quinze die tevens tekende voor het kleurrijke campagnebeeld. De stand van Maruani Mercier is dit keer volledig aan Quinze gewijd, als een totaalwerk met schilderijen, verfpotten, werken op papier en tapijt van de meester zelf. 

Na een lange periode zonder BRAFA wordt hier in EXPO flink uitgepakt met maar liefst 115 Belgische en internationale exposanten verdeeld over twee paleizen. De beurs is bijzonder ruim opgezet en leidt de bezoekers langs een comfortabel parcours met zowel vertrouwde als nieuwe deelnemers, een feest van kwaliteit, stijlen en standhouders die hun beste werken hebben meegebracht.

Voor het eerst verwelkomt BRAFA met een eigen stand de Nederlandse kunsthandel Dr. Lennart Booij. Wij zien keramiek en grafisch werk van Picasso en glas en zilver van Lalique. Booij: ‘Met mijn oriëntatie op de Franstalige markt bereik ik hier nieuwe klanten die ik op de PAN niet snel zal tegenkomen. Picasso heb ik altijd bewonderd om zijn editiewerk en over Lalique heb ik mijn proefschrift geschreven. Wat zij gemeen hebben is dat hun werk in oplage stuk voor stuk een unieke uitstraling heeft. En dat trekt mensen uit allerlei landen naar deze BRAFA, een sjieke beurs met internationale dealers van hoog niveau. Het publiek is serieus en er wordt gekocht.’  

Pablo Picasso, waterkruik met gezicht, ca. 1955, wgeschilderd wit aardenwerk, h. 31,5cm. ® Dr. Lennart Booij Fine Art & Rare Items

Ook BRAFA-vicevoorzitter en galeriehouder Francis Maere uit Gent is positief gestemd: ‘Ondanks de eenmalige overlap met TEFAF hoor ik dat veel deelnemers nu al tevreden zijn. De nieuwe locatie bevalt goed en heeft grote voordelen: de gangen zijn ruimer, het is hier veel opener en er zijn goede mogelijkheden voor expansie. Wij als BRAFA willen graag verder groeien. Volgend jaar gaan we weer terug naar januari, dan hopen we op meer Nederlanders, zowel bezoekers als exposanten. We mikken dan op een grotere deelname van antiquairs als tegenhanger van de moderne en hedendaagse kunst.’ In de grootste stand van BRAFA 2022 brengt Francis Maere als gebruikelijk de Vlaamse Meesters met ditmaal nadruk op de sculpturen en tekeningen van Eugène Dodeigne. 

Georges Lemme, Knokke-Heyst, 22 augustus 1891, olieverf op plank, 12,5 x 21,5 cm ®Harold T’Kint de Roodenbeke

Andere blikvangers uit de Belgische kunst zien we bij Samuel Van Hoegaerden, die logogrammen van Christian Dotremont toont; bij Klaas Muller zien we Portret van een man met baard van Adriaen Thomasz Key, een 16e-eeuwse Hollandse Meester; Harold t’Kint de Roodenbeke brengt een stralend werk van George Lemmen, Knokke-Heyst 1891. Collectors Gallery pakt o.m. uit met een schitterende armband van Pol Bury, en zowel Stern Pissarro als De Jonckheere brengen uitzonderlijke werken van Paul Delvaux. Kunst van buiten Europa zien we bijvoorbeeld bij Galerie Kevorkian, gespecialiseerd in het Oude Oosten en islamitische beschaving, bij Nosbaum Reding werk van de Kameroener Barthélémy Toguo, de Amerikaanse Summer Wheat bij Zidoun-Bossuyt Gallery, en de Amerikaans-Keniaanse kunstenaar Wangechi Mutu bij Galerie Boulakia. Kortom, teveel om op te noemen. BRAFA is terug… en hoe!

Op de hoogte blijven van ontwikkelingen op de beurs? Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief!

Categorieën
Beurzen

BRAFA in the Galleries: een beurs met 126 tentoonstellingen in 13 landen

De internationale kunstbeurs BRAFA die doorgaans in januari in Brussel plaatsvindt, krijgt dit jaar een alternatieve invulling. Door de corona pandemie is een reguliere beurs met exposanten en bezoekers uit alle delen van de wereld uiteraard niet mogelijk. BRAFA draait het concept om: de beurs reist zelf. Van 27 t/m 31 januari zijn er 126 tentoonstellingen, verspreid over 37 steden in 13 landen. De deelnemende galeries richten op hun eigen locatie de presentatie in die ze voor BRAFA 2021 in Brussel in gedachten hadden. Voor zover de lokale gezondheidsmaatregelen het toelaten, nodigen zij ook hun relaties uit de tentoonstelling te bezoeken. 

BRAFA in the galleries, online en op locatie

BRAFA faciliteert het project met een speciale website, waarop alle exposities en galeries terug te vinden zijn. Ook de tijden zijn centraal afgestemd, en in galeries, wereldwijd hetzelfde. Inclusief een preview op woensdag 27 januari 2021 van 14.00 tot 21.00 uur en daarna een opening van donderdag 28 tot en met zondag 31 januari 2021 van 11.00 tot 18.00 uur.
Onder de 126 deelnemers aan deze editie van BRAFA zijn elf nieuwe exposanten: de galeries Artimo Fine Arts (Brussel), Arts et Autographes (Parijs), Dr. Lennart Booij Fine Arts & Rare Items (Amsterdam), Hadjer (Parijs), Nao Masaki (Nagoya), Jordi Pascual (Barcelona), São Roque – Antiguidades e Galerie de Arte (Lissabon), Tenzing Asian Art (San Francisco), Van der Meij Fine Arts (Amsterdam), Maurice Verbaet (Knokke) en Waddington Custot (Londen).

DOUWES FINE ART BV. Jan Davidsz. de Heem (Utrecht 1606-1684 Antwerp), Stilleven, circa 1645, olieverf op doek, 88×120,5cm, gesigneerd: J. De heem. f

Op de website heeft elke deelnemer een eigen pagina waarop maximaal negen kunstwerken te zien zijn (drie vanaf nu de overige komen op 27 januari 2021 online), met volledige beschrijvingen, contactgegevens, een tentoonstellingsadres en plattegrond. Voor de belangrijkste steden waar een groot aantal galeries verzameld zijn – zoals Brussel, Parijs, Londen, Genève, Antwerpen, Knokke – zijn plattegronden te downloaden waarop de locaties van de galeries staan. Bovendien zijn er vier lezingen gepland tijdens de beurs, die dagelijks om 18.00 uur live online te volgen zijn.
In korte videoberichten presenteren de galeries hun kunstenaars ook online. Zo laat galerie Rodolphe Janssen bijvoorbeeld het werk van Sanam Khatibi zien en geeft zij in een korte film toelichting op de thema’s in haar werk en het werkproces. En dat is slechts één van de 126 deelnemende galeries. Ook thuis kun je zo dus de hele wereld over reizen en nieuwe dingen ontdekken.

Persoonlijk contact

BRAFA doet er zo alles aan de dynamiek en levendigheid van een beurs ook in deze opzet vorm te geven en het contact tussen deelnemers te stimuleren. Harold t’Kint de Roodenbeke, voorzitter van BRAFA, licht toe: “Deze afgelopen maanden hebben ons eraan herinnerd hoezeer direct en persoonlijk contact de kern van onze relaties vormt. Tussen een verzamelaar en een kunstwerk, tussen een koper en een handelaar. Omdat ons vakmanschap voornamelijk op emotie gebaseerd is, is dit intens menselijk. We hopen dan ook dat dit initiatief deze band kan herstellen in een omgeving en omstandigheden die uiteraard de geldende maatregelen in onze verschillende landen naleven. ‘BRAFA in the Galleries’ wil in de eerste plaats onze galeries steunen en we zijn opgetogen dat zo velen onder hen onze hoop op een spoedige terugkeer naar betere tijden delen”.

Voor alle deelnemers en informatie zie:
www.brafa.art

STERN PISSARRO GALLERY, Raoul Dufy (Le Havre 1877-1953 Forcalquier), L’Atelier à Vence, gouache, aquarel, inkt en potlood op papier, 49,7×65,5cm, gesigneerd ‘Raoul Dufy’
Categorieën
2019 Tentoonstellingen - Nationaal

Brancusi en BRAFA in Brussel

Sinds 1969 organiseert de Stichting Europalia een multidisciplinair festival rond één specifiek land. In het begin koos men stelselmatig voor nieuwe landen die aansloten bij Europa maar later kwamen ook opkomende economische grootmachten zoals Indië en Rusland aan bod. De naam is een versmelting van  Europa en Opalia, wat ‘overvloed van de oogst’ betekent en dat weerspiegelt in  het uitvoerige programma.  
 

Constantin Brancusi, Muse endormie, 1910

Brancusi

Dit jaar is de beurt aan Roemenië en naast muziekoptredens, theater en literatuur  is er meestal één grote expo als publiekstrekker in Bozar in Brussel. Deze is dit najaar gewijd aan Constantin Brancusi (Hobita 1876  –  Parijs 1957),  een van de  pioniers van de moderne beeldhouwkunst. ‘Brancusi. Sublimation of Form’ illustreert de poging van de kunstenaar om de essentie van de wereld te vatten, door pure vormen te ontwikkelen die generaties kunstenaars na hem zullen beïnvloeden. De tentoonstelling begint met een korte biografie van Brancusi. Hij  werd geboren op het Roemeense platteland, ging naar de School voor Kunst en  Beroepen in Craiova en vervolgens naar de School voor Schone Kunsten in Boekarest. Na een rondreis door Europa kwam hij in 1904 aan in Parijs, waar hij zijn opleiding vervolgde. Tijdens een korte episode in het atelier van Rodin,  besliste Brancusi om zijn eigen weg te zoeken, ervan overtuigd ‘dat niets kan groeien in de schaduw van een grote boom’.
 

Constantin Brancusi, Promethée, 1911

Sculpturen van Rodin en Rosso krijgen in de tentoonstelling een plaats naast zowel academische werken als  sleutelwerken van Brancusi. Deze dialogen tonen de invloed van de grote meesters en tegelijkertijd Brancusi’s manier om zich ervan los te wrikken. In 1907, een scharnierpunt in zijn oeuvre, besloot hij immers om niet langer naar model te werken maar terug te keren naar de taille directe. Vanaf dat moment begint Brancusi sculpturen in reeksen te maken, die hij continu herziet en waarin hij meerdere thema’s tegelijk verwerkt. Hij laat ze door de tijd heen evolueren: soms duurt het enkele tientallen jaren totdat hij een resultaat bereikt dat het overbodige zoveel mogelijk uitsluit. De tentoonstelling toont meerdere van deze reeksen,  zodat het proces in de praktijk van de beeldhouwer duidelijk wordt. Een  realistisch uitgebeeld kinderhoofd verandert in een ovaal werk dat flirt met de abstractie en de titel Het begin van de wereld meekreeg.
Het atelier krijgt binnen de tentoonstelling een belangrijke plaats om de artistieke  invloed van Brancusi naar voren te brengen en om hem te plaatsen tussen zijn  tijdgenoten, met aandacht voor zijn banden met onder andere Fernand Léger, Amedeo Modigliani, Marcel Duchamp, Man Ray, Erik Satie en Tristan Tzara. Brancusi hechtte enorm veel belang aan fotografie en zijn eigen negatieven zijn dan ook een kostbaar hulpmiddel bij het interpreteren van zijn beeldhouwwerken.  Zijn fotografisch werk krijgt ook aandacht binnen de expositie.

BRAFA

Een ander terugkerende cultureel event is BRAFA, één van de hoogmissen van de antiek-en kunstbeurzen in Europa. Op de kalender mooi tussen TEFAF in Maastricht en de Biënnale van Parijs. Deze 65e editie brengt niet minder dan 133 galeriehouders naar de hallen van Tour & Taxis. De beurs dankt haar  internationale uitstraling aan de verhouding prijs kwaliteit. BRAFA is in alle  aspecten een nog betaalbare beurs met  kwaliteitsvolle  stukken. Het niveau van  een kunstbeurs hangt bovenal af van het niveau van de deelnemers. In dit  opzicht  belooft BRAFA 2020 opnieuw een van de grootste events te zijn, want de  organisatoren maken een strenge en kwalitatieve selectie voor alle segmenten  die aan bod komen. BRAFA krijgt meer dan ooit een internationaal karakter. Bij het begin in 1956 was de Brusselse beurs de allereerste bijeenkomst van Belgische  kunsthandelaars. Gaandeweg is de beurs uitgegroeid tot een internationaal event. Vandaag de dag verwelkomt de beurs 50 nationale en 83 buitenlandse  kunsthandelaars. Deze laatste groep kent ook bepaalde tendensen. Frankrijk  is  weliswaar nog altijd het sterkste vertegenwoordigd, maar landen als Groot-Brittannië en Zwitserland zijn duidelijk aan een opmars bezig.
 

Frans Snijders (1579-1657), Stilleven met kreeft, fruit, asperges
en bloemen.
Courtesy Klaas Muller

BRAFA biedt een twintigtal artistieke domeinen aan, van archeologie tot hedendaagse kunst. Bovendien ziet de beurs toe op een intern evenwicht tussen deze specialiteiten met het oog op een zo  ruim  mogelijke  representatie. Eén  van de blikvangers van deze editie wordt ongetwijfeld een stilleven van Frans Snijders (1579-1657) met kreeft, fruit, asperges en bloemen, te koop bij antiekhandelaar Klaas Muller.
Ooit was de beurs uitsluitend gericht op oude kunst, maar de  afgelopen jaren  hebben moderne en hedendaagse kunst eveneens een plaats veroverd, zij  het  nog altijd in mindere mate. Speciaal voor de 65e editie voorzien de organisatoren  een uniek en origineel initiatief: voor het goede doel verkopen ze vijf originele stukken van de Muur van Berlijn. Het zijn geen kleine  brokstukken maar flink uit  de kluiten gewassen delen van 1,20m  breed tot 3,80m hoog. De opbrengst gaat naar vijf goede doelen. 

Europalia Roemenië Brancusi in Bozar, Brussel, tot 12 januari 2020,  www.europalia.eu

BRAFA, Brussels Art Fair 26 januari t/m 2 februari 2020, Tour & Taxis, Brussel, www.brafa.art