Categorieën
2024 Stories

Tableau Portret: Sietske van Zanten

Sietske van Zanten staat aan het roer van het eerste food art museum ter wereld, het LAM museum. Sinds vijf jaar bevindt dit private museum zich op de monumentale buitenplaats van Kasteel Keukenhof in Lisse.

Een banaan met ducttape in de museum-wc, is dat geen Maurizio Cattelan? En daar, de Venus van Botticelli… of toch een sculptuur van Folkert de Jong, gemaakt van plastic flesjes? En is dat werkelijk de op schaal nagemaakte gouden maag van Itamar Gilboa? Verrassend, om niet te zeggen: verbluffend! Adjectieven schieten tekort om te beschrijven wat je ziet in het LAM museum.

Sietske van Zanten LAM Museum Tableau Magazine
Sietske van Zanten voor de installatie Food Chain Project van Itamar Gilboa. Foto: Bibi Veth.

Daglichtmuseum

Verscholen tussen eeuwenoude beuken doemt het bijzondere gebouw op uit de winterse mistflarden. Dit is geen gesloten museum met naamloze muren, maar een esthetisch verantwoord daglichtmuseum waar kunst en park elkaar versterken. Onverwachte kunstwerketalages verrassen argeloze wandelaars met een inkijk in het ingetogen gebouw. Wie naar binnen gaat ontdekt een collectie meesterwerken zonder het contact te verliezen met de alom aanwezige natuur. Door het open karakter, de routing en de natuurlijke materialen gaat het museum een relatie aan met het omringende park. Dat klinkt innovatief en dat was ook de bedoeling van de oprichter Jan van den Broek die bekend is van supermarktconcern Dirk en met zijn stichting, de VandenBroek Foundation, cultuur stimuleert. Hem stond een persoonlijk museum voor ogen dat bezoekers uitnodigt om anders naar alledaagse dingen en kunst te kijken. En dat is goed gelukt. Met een toegankelijke collectie voor een breed publiek. En met als gemeenschappelijke deler: elk kunstwerk heeft iets te maken met voedsel of consumptie.

Verliefd worden op kunst

Vanaf het prille begin is Sietske van Zanten betrokken bij het LAM museum. Inmiddels heeft zij met haar team een fraaie collectie opgebouwd met kunstwerken die de belangstelling van jong en oud weten te prikkelen. Plezier beleven aan kunst is hier een doel op zich, zonder in te boeten aan kunsthistorische waarde. ‘Vanaf de stichting van het LAM is er verzameld met een duidelijk omschreven thema. Aangezien wij gingen verzamelen met een publiek doel hebben we ons met het aankoopcriterium een beperking opgelegd, vooral omdat de markt zo breed is. Voedsel en consumptie, daar draait het om. Dus niet het kunsthistorische verhaal van de rol van de appel in de schilderkunst. We zijn een instapmuseum waar bezoekers zich vrij tot kunst kunnen verhouden. Al onze aankopen hebben iets met eten te maken.We hopen dat bezoekers verliefd worden op die kunst. Het voordeel van ons thema is dat we er allemaal wat mee hebben. Dan je krijgt altijd contact.’

Sietske van Zanten LAM Museum Tableau Magazine
Kathleen Ryan, Bad Grapes, 2020, collectie LAM museum, onderdeel van de VandenBroek Foundation. Foto: Corine Zijerveld.

Nieuwe kijkpatronen

Met deze visie wordt doelbewust de bekende vraag omzeild: wat is kunst? Daar lopen mensen toch vaak in vast, stelt
Van Zanten: ‘Zo kun je direct de inhoud in en groeit de rest vanzelf. Elk kunstwerk ontpopt zich zo als een conversation piece. Ons primaire doel is om een ander publiek te bereiken dan de typische museumganger. Alhoewel het ook voor publiek met veel museummeters in de benen verfrissend kan zijn om eens op een andere manier naar kunst te kijken. Zo zei Taco Dibbits dat hij hier zijn oude kijkpatroon moest loslaten. Het voelde voor hem alsof hij met vakantie was in een vreemd land. Dat betekende onbevangen en ongeconditioneerd kijken en op jezelf vertrouwen zonder de tekstbordjes te bestuderen. Want die hebben we hier niet. In plaats daarvan werken we met Kijkcoaches die klaarstaan om in gesprek te gaan. Dat werkt geweldig, zeker voor mensen die niet vaak een museum binnenstappen en hier ontdekken dat kunst je leven verrijkt. Museumclubjes die voor rondleidingen komen hebben we overigens liever niet. Die gedragen zich relatief passief terwijl wij van bezoekers verwachten dat ze zelf ontdekken wat er te zien is. Die groepsdynamiek doorbreken we met onze vaste starttijden waardoor er nooit meer dan tien mensen tegelijk naar binnen gaan. Het concept werkt ideaal als je iemand meeneemt die nooit naar een museum gaat, een kleinkind of een collega.’

Verder lezen? Neem een abonnement of koop een losse editie in de winkel.